Voorwerp van de maand april

Slanke, eivormige vaas op voetring, wijde, korte hals. Versierd in emailkleuren en goud met twee grote, staande cartouches tegen een achtergrond van gouden ranken en gouden bandwerk. In de ene cartouche een dame met een hoed en een mand vruchten onder de arm, in de andere een pijprokende heer in een interieur die door een bediende een borrel krijgt ingeschonken.


Vaas
Hoogte 21,3 cm, diameter mondrand 5,6 cm, diameter voetring 6,5 cm
Rijksmuseum Amsterdam
inv.nr: AK-NM-13365
Uit de collectie van I.G.A.N. de Vries, verworden in 1925

De kwaliteit van het dunne porselein en de schilderingen is bijzonder hoog. De voorstellingen in de cartouches zijn opgebouwd uit een bijzonder groot aantal kleine toetsen naast elkaar. Deze stijl van schilderen in emailkleuren, zowel op porselein als op koper, werd in het tweede decennium van de achttiende eeuw ontwikkeld in ateliers in Beijing die voor het Chinese hof werkten. Europese missionarissen in Beijing hebben een grote bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de techische kennis die hiervoor nodig was. Aan het keizerlijk hof en ook elders in China bestond zeker belangstelling voor het Westen, voor westerse technieken en voor exotische afbeeldingen van Europeanen. Ook Europese mechanieken zoals globes, klokken automaten en dergelijke waren zeer geliefd en werden verzameld. In de keizerlijke collecties in Beijing en Taipei (Taiwan) komen dergelijke objecten voor. Al snel na de introductie van dit type emailleerwerk in Beijing werd Canton een van de belangrijkste productiecentra. Ook hier werd, in navolging van de voorbeelden uit Beijing, met fijne schildertoetsen gewerkt. Behalve voor de export waren dergelijke fijn beschilderde, kostbare stukken mogelijk eveneens bestemd voor Chinese klanten en verzamelaars die zo'n exotische curiositeit interessant vonden. De voorstelling van de vrouw is ontleend aan een prent van Claude Duflos (1665-1727), getiteld 'Najaar', naar een pastel van Rosalba Carriera (1675-1757). De schaduwwerking op de prent is ook in de porseleinschildering zeer subitel weergegeven.

Publ.: F. & N. Hervouët, La Porcelaine des Compagnies des Indes ŕ Décor Occidental, Paris 1986, nr. 15.41; C.J.A. Jörg & J. van Campen, Chinese Ceramics in the Collection of the Rijksmuseum, Amsterdam, London 1997, cat. 337